امامزاده اسماعیل قزوین همراه با عکس

. امامزاده اسماعیل قزوین همراه با عکس . امامزاده اسماعیل قزوین همراه با عکس بقعه امامزاده اسماعيل ( ع ) ، پسر امام جعفر صادق ( ع ) ، در خيابان انصاري شهر قزوين قرار دارد . بناي بقعه در دو طبقه شامل فضاي اصلي حرم ، چهار ايوان متصل در طرفين آن و فضاهاي جنبي ايوان ها است . بر فراز حرم ، گنبدي قرار دارد كه روي آن كاشيكاري و زير آن كاربندي و گچبري است . مدفن اصلي امامزاده در سرداب بقعه ، در زير حرم قرار گرفته است . ايوان هاي شرقي و غربي به لحاظ شكل شبيه به هم هستند . ايوان هاي شمالي و جنوبي نيز طرحي يكسان و دو زاويه در طرفين دارند كه در ايوان شمالي اين زاويه ها پوشش شده و دو ستون پوشش ، آن را تحمل مي كنند . يکي از پديده‏هايي که از جنبه‏هاي تاريخي، هنري، مذهبي و اجتماعي در معماري اسلامي نقش داشته و امروزه، پس از مساجد بيشترين تعداد را دارند.، آرامگاه‏ها و بقاع متبرکه است، پديده‏اي که در فرهنگ ايراني سابقه‏اي طولاني دارد و کمتر شهر ايراني است که سهمي از چنين بناهايي نداشته باشد. معمولا در هر دوره ساخت مقابر، ارتباط مستقيم با متوفا داشته است. افرادي عادي از مقابر ساده و افراد نامدار از مقابر ويژه‏تري برخوردار بوده‏اند. از سده‏ي اول تا سوم هجري هيچ آرامگاهي در ايران را که بتوان تاريخ معيني به آن نسبت داد، باقي نمانده است. شايد بتوان تدفين هارون الرشيد در خراسان را آغازگر سنت آرامگاه‏سازي دانست که خود زيربناي تکوين بزرگ‏ترين بناي آرامگاهي ويژه‏ي شيعيان در مشهد بود. پس از شهادت امام رضا (ع)، ايشان در همان مکاني که هارون الرشيد مدفون شده بود، به خاک سپرده شدند. از سده‏ي چهارم هجري به بعد شاهد ظهور و گسترش بناهاي آرامگاهي در نقاط مختلف هستيم. ازدلبايل اين گسترش مي‏توان به مهاجرت امامزادگان و سادات به ايران و شهادت يا مرگ آنان در آن‏جا و همچنين سلسله‏ها و نهضت‏هاي شيعي، زيارت آرامگاه‏هاي فرزندان علي (ع) رابا اهميت مي‏دانستند و تلاش مي‏کردند به اماکن سنتي و کهن ايران جلوه‏ي اسلامي ببخشند. همين شيوه از ايران به سرزمين‏هاي غرب اسلامي، مخصوصا مصر در عصر فاطمي انتقال يافت. با وجود اهميت بقاع متبرکه (امامزادگان) در ميان شيعيان ايران، اطلاعات جامع و کاملي از اين بقاع متبرکه وجود ندارد. شهرستان قزوين نيز از اين قاعده مستثني نيست. امامزادگان و بقاع متبرکه‏ي چندي در اين شهر وجود دارد که به بررسي و معرفي يکي از مهم‏ترين آنها – امامزاده اسماعيل (ع) – مي‏پردازيم. موقعيت مکاني مقبره‏ ي امامزاده اسماعيل (ع) در چهارراه شهرباني قزوين و در ابتداي کوچه‏ي تنگ و تاريکي است که اولين کوچه‏ي خيابان شهيد انصاري (کوروش سابق) به شمار مي‏آيد. در قسمت شمال غربي، مسجد جامع قزوين، و در شمال آن خيابان پيغمبريه و «بقعه‏ي چهار انبياء» (سلام الله عليهم) قرار دارد. اين آرامگاه در دوران صفويه در حاشيه‏ي غربي ميدان شاه بوده است، اما پس از تخريب اين ميدان و پس از خانه‏سازي زمين‏هاي ميدان، اين بقعه در کنار کوچه‏اي واقع شده که پشت به خيابان شهدا (سپه سابق) است. فضاي داخلي با عبور از کفش‏کن‏هاي غربي و شرقي ايوان جنوبي، وارد فضاي آن مي‏شويم. بخش لبه‏ي ايوان رو به حياط جنوبي به ارتفاع 50 سانتيمتر با نرده‏ي آهني به صورت حفاظ قرار گرفته است که فضاي حياط را از ايوان جنوبي جدا مي‏کند. بخش قوس ايوان نيز با پنجره‏اي شيشه‏اي از فضاي بيروني جدا مي‏شود. ازاره‏ي داخلي ايوان تا ارتفاع 1 متر با کاشي‏هاي زيباي هفت رنگ تزيين شده است. از بالاي قسمت ازاره‏ي ايوان تا بالاي درگاهي ايوان با گچ به صورت ساده مزين شده است. قوس ورودي‏هاي غربي و شرقي ايوان، چفد نيم‏دايره‏اي (بيزکند) است که با گچ به صورت ساده اندوه شده است. از اين ورودي‏ها به صورت مستقيم به اتاق‏هاي جنبي امامزاده نيز راه است. از بخش بالاي درگاهي به عرض 20 سانتيمتر گچبري با نقش گل و بته در زمينه‏ي خاکستري، بدنه‏ي ايوان را دور مي‏زند؛ همچنين اين گچبري، لبه‏ي زير قوس ايوان را نيز مزين مي‏کند. زير قوس ايوان با مقرنس‏هاي بسيار زيبا با پوشش گچ سفيد رنگ به طرز هنرمندانه‏اي جلوه مي‏کند. در ديواره‏ي جنوبي ايوان در چوبي قرار گرفته است که مستقيما به فضاي گنبد خانه مي‏رسد. درباره‏ي درهاي چوبي اطراف گنبد بايد گفت که دو در جنوبي و شمالي گنبد خانه جديدتر و بسيار زيبا است و گره‏هاي چوبي دارد و دور تا دور آن اشعاري در مدح امامزاده در مدح امامزاده اسماعيل نوشته شده و سال ساخت بروي آن حک شده است. بر روي در شمالي چنيني آمده است: «ادخلوها سلمه مبين، سلام المرسلين سلام علي من اتبع الهدي. هزار و چهارصد و يک به هجري قمري، شد اين خجسته التفات حق تکميل. در اين حرم شده مدفون به رفعت و به جليل، امامزاده والامقام اسماعيل، سرور سينه‏ي زهرا پناه اهل والا به تاريخ 1401 قمري، 1359 شمسي». و در آستانه‏ي بالاي در ورودي جنوبي نوشته شده: «با ذکر مصايب و مناقب اهل بيت، عليهم‏السلام، اسلام زنده است (امام خميني). اين درب مطهر سنه‏ي 1402 هجري بر اين سال 1360 شمسي در اصفهان به اتمام رسيد». در غرب گنبد خانه دري است که به يک هال کوچک، که به حسينيه‏ي جديد الاحداث متصل است، گشوده مي‏شود. فاصله‏ي اين هال و حسينيه ارسي چوبي زيبايي است. قدمت در به دوران صفويه برمي‏گردد و جوبي است و داراي شيشه‏هاي رنگي زيبا که حال و هواي حسينيه‏ي جديد الاحداث را دگرگون کرده است. در شرقي که به ايوان شرقي گسترده مي‏شود. نيز قديمي است. قسمت بالاي درگاه پنجره‏هاي ارسي مانند داراي شيشه‏هاي رنگي است که چوبي بوده و مربوط به دوره‏ي صفوي است. بناي اصلي، که همان گنبدخانه است، داراي پلاني صليبي است. ازاره‏ي گنبدخانه به ارتفاع تقريبا 1 متر با کاشي‏هاي آبي و سفيد با نقوش بته جقه مزين شده است. بخش بالاي ازاره‏ي گنبدخانه را گچبري‏هاي سفيدي با نقش گل و گياه در زمينه‏ي خاکستري – آبي دربرگرفته است، که در بعضي جاها از قطعات آيينه در بين گچبري‏ها استفاده شده است. درکنج‏هاي ديواره‏ي دور تا دور گنبد خانه، قاب‏هاي کوچکي به صورت فرورفتگي در ديوار ايجاد شده است که با مقرنس تزيين شده‏اند؛ اين فرورفتگي‏ها در چهار جرز قطعه گنبدخانه تکرار شده است. دور تا دور زير قوس گنبد در زير پايه‏هاي کاربندي، کمربندي آبي است که برروي آن سوره‏ي جمعه به خط ثلث سفيد بر زمينه‏ي آبي لاجوردي گچبري شده است. بالاي هر فضاي مستطيل شکل ورودي ايوان‏ها،قوس جناغي (پنج او هفت) وجود دارد. سطح اين قوس‏ها نيز تماما با گچبري‏هاي زيبا مزين شده است. نقوش بيشتر گل و گياه است که بعضا آيينه نيز در حاشيه‏ي گچبري‏ها به کار برده شده است. اطراف پنجره‏هاي ديواره‏ي رو به فضاي گنبدخانه قوس‏ها نيز گچبري شده‏اند که موضوع گچبري‏ها با نقش فرشته‏ي بالدار و بته جقه است. از قسمت بالاي کتيبه در زير قوس گنبد، بخش سه کنجي‏ها و فيلپوش‏ها آغاز مي‏شود. فضاي دوازده ضلعي گنبدخانه با کمک همين فيلپوش‏ها و کاربندي‏ها در بالا تشکيل دايره مي‏دهند و گنبد بر روي فضاي دايره سوار مي‏شود. سقف گنبد از همان دوره‏ي صفويه مزين به گچبري و آيينه‏کاري زيبايي است که در طول زمان مرمت شده است. آخرين دوره‏ي مرمت فضاي داخلي پس از زلزله سال 1369 زنجان و گيلان است. در وسط گنبدخانه، ضريح چوبي به ابعاد 60 / 3 متر در 70 / 2 متر قرار گرفته است. ضريح امامزاده پنجره‏اي است مسي با قاب چوبي ساخت اصفهان که از دوران صفويه باقي است. داخل ضريح صندوق چوبي قرار گرفته که با منبت‏کاري و گره چيني مزين شده است. زير سقف ضريح، از داخل، با گره چيني و نقاشي مزين شده است و قسمت زير گره چيني سقف کتيبه‏اي نوشته شده است. روي کف گنبدخانه،دو دريچه‏ي شيشه‏اي در سمت شمال و جنوب ضريح وجود دارد که ارتباط بصري با سردابه‏ي امامزاده را به وجود مي‏آورد. ورودي اصلي به سردابه‏ي کف حياط نيز زير ايوان جنوبي قرار دارد. با توجه به اين ويژگي‏هاي معماري در امامزاده اسماعيل، همچنين با توجه به مقايسه‏ي اين بنا با بناهاي متأخر و متقدم بر ساير نقاط ايران – اين بقعه را مي‏توان با بقعه سر قبر آقا (قاجاريه) در تهران و همچنين امامزاده عبدالله (صفوي – قاجار)(13)شهر ري مقايسه کرد – مي‏توان بناي کنوني امامزاده اسماعيل (ع) را به دوران صفوي – قاجار نسبت داد. امامزاده اسماعیل امامزاده اسماعیل امامزاده اسماعیل امامزاده اسماعیل امامزاده اسماعیل